1920: Flappers, Ντίβες και η λαμπερή εποχή του μεσοπολέμου

Το Πνεύμα της Εποχής (αντί εισαγωγής)

Mes chères amies,

To  παιχνίδι της αναμονής είναι πάντα ανάμεσα σε δύο παίκτες: αυτόν που περιμένει και αυτόν που κάνει τον άλλον να περιμένει. Κερδίζει αυτός που έχει γερά νεύρα και αντέχει περισσότερο η να περιμένει η να κάνει τον άλλον να περιμένει. Για να καταλάβετε τι εννοώ, σας παραθέτω μία μικρή ιστορία από το αγαπημένο μου βιβλίο του Roland Barthes, «Fragments d’ un discours amoureux«.

Eνας μανδαρίνος ήταν ερωτευμένος με μία αυλική. Θα γίνω δική σας, του είπε, αν με περιμένετε εκατό βραδιές κάτω από το παράθυρό μου, στον κήπο μου, καθισμένος σ’ ένα σκαμνάκι. Την ενενηκοστή ένατη βραδιά, ο μανδαρίνος σηκώθηκε, πήρε το σκαμνί του κάτω από τη μασχάλη του και έφυγε.

Στο ερώτημα ποιός είναι ο κερδισμένος παίκτης θα αφήσω να απαντήσετε εσείς. Προσοχή, δεν είναι εύκολο.

Ιαπωνικοί κήποι, Asia welcome

Πανέμορφές μου, αφού εξήγησα,ελπίζω, μετά από πολλαπλές ερωτήσεις σας, τι εννοώ με το παιχνίδι της αναμονής που αναφέρεται στο τέλος της κουβέντας μας για την Suzanne Lenglen και την Maria Sharapova,ας έρθουμε στα δικά μας,στον υπέροχο κόσμο της μόδας. Είμαι σίγουρη οτι παρακολουθήσατε με μεγάλη αγωνία να εξελίσσονται μπροστά σας, είτε front row,είτε μέσω φωτογραφιών και videos οι collections των grands maitres de coutures, για την άνοιξη και το καλοκαίρι του 2013.

Αδίκως. Αδίκως ανησυχείτε  πανέμορφές μου,μήπως και κάτι σας ξέφυγε και δεν είστε της μοδός του χρόνου.Κατά τη γνώμη μου, η ανησυχία σας θα πρέπει να είναι πως θα τη βγάλετε καθαρή φέτος το χειμώνα στη χώρα μας,με το τσουχτερό κρύο μέσα στο σπίτι σας και να μη χάσετε ούτε σπιθαμή από τη γοητεία σας.Ποιός grand maitre θα απαντήσει σε αυτό το θεμελειώδες ερώτημα συνδιασμού επιβίωσης και ομορφιάς που μαστίζει την ελληνική πραγματικότητα; Τι προστάζει η μόδα; (τρελλαίνομαι μ’αυτό το ερώτημα).

Και όμως, εγώ έχω την απάντηση για εσάς τυχερές μου και είναι μία αποκλειστικά (η εικόνες μιλούν μόνες τους):

 Ο μπατατζής Μ. Πίβουλας με φλοκάτες μπροστά στο μαντάνι της Σαμαρίνας (από τα αρχεία του Λαογραφικού και Εθνολογικού μουσείου Μακεδονίας και Θράκης).

Και για όσες δεν το πιάνετε…η μόδα προστάζει:  robe de chambre, από ντόπιες φλοκάτες, σε minimal σχεδιασμό και εκτέλεση (εν ανάγκει τη ρίχνετε απλώς ανέμελα πάνω σας). Απαραίτητο αξεσουάρ της ανυπέρβλητης εμφάνισής σας,ένα μεταξωτό φουλάρι σωστά δεμένο, σαν τον Κωνσταντάρα στις παλιές ταινίες και ξεμπερδέψατε. Είστε έτοιμες, με μία ζεστή και υπέρκομψη σύνθεση να υποδεχθείτε, εντός της οικίας σας, τον έρωτα της ζωής σας, τον ταχυδρόμο, τον πιτσαδόρο ή τέλος πάντων, όποιον θέλετε.

Ας περάσουμε όμως τώρα στο θέμα μας…

 

 Η Δεκαετία του΄20

Μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο η τον μεγάλο πόλεμο όπως τον αποκαλούσαν τότε μη γνωρίζοντας το μέλλον, οι κοινωνικές και οι οικονομικές εξελίξεις άλλαξαν τελείως τον ρόλο των γυναικών και έκαναν την εμφάνιση τους επαναστατικές καινοτομίες στην γυναικεία ενδυμασία αλλά και γενικότερα στην τέχνη και την αισθητική.

Κινήματα όπως το Bauhaus και ο Κονστρουκτιβισμός επέδρασαν καταλυτικά στην εξέλιξη της σύγχρονης τέχνης σε όλους τους τομείς.

H Musidora ως Irma Vep, από την ταινία Les Vampires, που ενέπνευσε και τη σύγχρονη goth μόδα.

Αυτό που έρχεται στο μυαλό των περισσοτέρων όταν αναφερόμαστε στην δεκαετία του ’20 είναι το “garçonne” style.Οι γυναίκες αρχίζουν να γίνονται ανεξάρτητες. Είναι η περίοδος των αποκαλούμενων φλάπερ κοριτσιών (flappergirls) που ζουν έντονα και προκλητικά.Η αργκό λέξη flapper που περιγράφει μια νέα γυναίκα, υποτίθεται ότι αναφέρεται σε ένα νεαρό πουλί  που χτυπάει τα φτερά του, ενώ μαθαίνει να πετάει…

           The Fabulous Flappers 
 

Ένα μοντέρνο flapper είχε κοντά λεία μαλλιά, στήθος επίπεδο, φορούσε έντονο μακιγιάζ, κάπνιζε με μια μακρά πίπα,είχε εκτεθειμένα τα άκρα  και ενσάρκωνε το πνεύμα της  απερισκεψίας χορεύοντας τις νύχτες στην εποχή της τζαζ μουσικής.

Τα φορέματα ήταν ίσια , αφήνοντας τα χέρια γυμνά  με πτώση της μέσης στoυς γοφούς. έγιναν πιο χαλαρά και πιο άμορφα σε εφαρμογή. Το στήθος πιέστηκε, η μέση εξαφανίστηκε οι ώμοι τονίστηκαν και τα μαλλιά έγιναν όλο και πιο κοντά.

Το στενό αγορίστικο στυλ επικράτησε και γυναικείες καμπύλες εξαλείφθηκαν. Η γραμμή των ρούχων έγινε πιο απλή. Το κοντό μαλλί, είχε αφέλειες ,άλλες φορές ίσιο και άλλες κυματιστό.

Τα μάτια ήταν πολύ τονισμένα, με μαύρες σκιές στο επάνω και στο κάτω βλέφαρο και τα χείλη ήταν σκούρα και έντονα.

1920’s Flapper style icon και ηθοποιός Clara Bow

Οι γυναίκες καπνίζουν, αποκτούν σεξουαλική ελευθερία και πλέον μπορούν να ψηφίσουν. Διαβάζουν περιοδικά όπως Vogue, The Queen, Gazette και Harper’s. Ο κορσές καταργείται δίνοντας ακόμα περισσότερη ελευθερία και τα ρούχα αποκτούν φαρδιές γραμμές, ενώ για πρώτη φορά τα πόδια αποκαλύπτονται.  Τα πλεκτά μαγιό είναι πλέον αποδεκτή περιβολή για την παραλία και καθιερώνονται από την Αυστραλέζα κολυμβήτρια Anette Kellerman…

Anette Kellerman

Το 1921 η Chanel λανσάρει το περίφημο Chanel No 5. Τα φορέματα είναι κεντημένα, έχουν κρόσσια και συνήθως τα υφάσματα είναι αέρινα και διαφανή.

Φόρεμα με κεντημένες χάντρες και λεπτομέρειες από Αρχαία Αίγυπτο 

Τα παλτό είναι βαριά και φοριούνται γύρω από το σώμα σαν κιμονό. Ο Benito γίνεται γνωστός για τις όμορφες γούνες του από ερμίνα σε σχήμα σωλήνα.

Τα παπούτσια είναι άνετα για να εξυπηρετούν στο χορό και τα χαρακτηρίζει μια μπαρέτα στο ύψος του αστραγάλου,ενώ οι κάλτσες είναι από μετάξι σε τόνους του δέρματος και επαναχρησιμοποιούνται.

  

Τα καπέλα εφαρμόζουν τέλεια στο κεφάλι, κατεβαίνουν μέχρι το ύψος των φρυδιών, αναδεικνύοντας τα κοντά κουρέματα.

Florence Vidor

Η τεχνολογική ανάπτυξη νέων υφασμάτων επηρέασε τα ρούχα της δεκαετίας του ’20.Τα φυσικά υφάσματα όπως το βαμβάκι και το μαλλί ήταν τα πλούσια υφάσματα της δεκαετίας. Το μετάξι ήταν ιδιαίτερα επιθυμητό για τις πολυτελείς του ιδιότητες, αλλά η περιορισμένη προσφορά το καταστούσε ακριβό.

Στα τέλη του 19ου αιώνα, το » τεχνητό μετάξι «ήταν το πρώτο που κατασκευάστηκε από επεξεργασία της κυτταρίνης στη Γαλλία.

Μετά την κατοχυρωμένη με δίπλωμα ευρεσιτεχνία στις Ηνωμένες Πολιτείες, το πρώτο αμερικανικό εργοστάσιο άρχισε την παραγωγή του νέου αυτού υφάσματος το 1910. Η ίνα αυτή έγινε γνωστή ως «ρεγιόν». Τα ρούχα άλλαξαν ταυτόχρονα με τους μεταβαλλόμενους ρόλους των γυναικών στη σύγχρονη κοινωνία. Αν και οικοδέσποινες μιας συγκεκριμένης ηλικίας συνέχισαν να φορούν συντηρητικά φορέματα, οι νεότερες γυναίκες επιλέγουν το νέο ύφος. Τα σωληνωτά φορέματα περιλαμβάνουν κοντύτερες φούστες με πιέτες ή σχισμές που επιτρέπουν την κίνηση.

 

Μέχρι την δεκαετία του 1920 η υψηλή μόδα απευθυνόταν μόνο στις πλουσιότερες γυναίκες της κοινωνίας. Επειδή όμως το flapper’s dress είχε πολύ πιο απλή κατασκευή από τα -μέχρι τότε- περίπλοκα φορέματα, οι γυναίκες που έραβαν στο σπίτι μπορούσαν πιο εύκολα και πιο γρήγορα να αναπαραγάγουν την σύγχρονη μόδα. Η καταγραφή φωτογραφιών στην ιστορία της μόδας δείχνει ότι και οι απλές γυναίκες πια μπορούσαν να φορέσουν ενδιαφέροντα ρούχα με πιο απλοποιημένη γραμμή .

Τα ταγιέρ εμπνευσμένα από τη Chanel απελευθερώνουν τις γυναίκες 

Edward Steichen, από τους πρώτους φωτογράφους μόδας, 1920

Στην πραγματικότητα, η δεκαετία του 1920 είναι η εποχή κατά την οποία η πιο casual ένδυση εισήχθει στον κόσμο.

Το στυλ της μόδας flapper ήκμασε ανάμεσα στα μεσαία στρώματα εξουδετερώνοντας τις διαφορές μεταξύ τους όμως οι πραγματικά πλούσιοι εξακολούθησαν να φορούν όμορφα στολισμένα ενδύματα από μετάξι, για το βράδυ, ιδιαίτερα  ακριβά, καθώς  είχαν επάνω τους ατέλειωτες ώρες κεντήματος.

Φόρεμα σχεδιασμένο από τον Βρετανό μόδιστρο της αυλής Norman Hartnell 

 Φωτογραφία του Edward Steichen

H Marion Morehouse φωτογραφημένη από τον Edward Steichen με φόρεμα Louise Βoulanger, 1926 

 

H Marion Morehouse φωτογραφημένη από τον Edward Steichen με φόρεμα Chanel, 1924

Οπως και σε όλες τις μεταγενέστερες δεκαετίες, είδωλα και σχεδιαστές επηρέασαν την εξέλιξη στο χώρο της μόδας. Ας γωρίσουμε τους πιο σημαντικούς αυτής της εποχής.

Anita Loos

Aμερικανίδα συγγραφέας και σεναριογράφος.

A Girl Like I, 1966.

Clara Bow

Aμερικανίδα ηθοποιός που αναδείχθηκε την εποχή του βωβού κινηματογράφου,το 1920.

  Η Clara Bow από τον Eugene Richee, 1926

 Louise Brooks

Aμερικανίδα χορεύτρια,μοντέλο και ηθοποιός.

Louise Brooks, 1926

MarionMorehouse

Ενα από τα πρώτα γνωστά και αναγνωρίσιμα μοντέλα ρούχων που άφησε εποχή με τις υπέροχες φωτογραφίες της.

 H Marion Morehouse από τον  Edward Steichen για τη Vogue

JosephineBaker

Aμερικανίδα χορεύτρια,τραγουδίστρια  και ηθοποιός που έζησε στη Γαλλία.

Η Josephine Baker στο «Un Vent de Folie», Walery,  1927

Kiki de Montparnasse

Γαλλίδα, τραγουδίστρια σε  nightclubs, μοντέλο ζωγράφων και ηθοποιός.

Πορτραίτο της  Kiki de Montparnasse από τον Man Ray, 1926

Nancy Cunard

Η Nancy Cunard ήταν συγγραφέας, κληρονόμος και πολιτική ακτιβίστρια. Γεννήθηκε στην ανώτερη βρετανική τάξη , αλλά απέρριψε τις αξίες της οικογένειάς της, αφιερώνοντας μεγάλο μέρος της ζωής της στην καταπολέμηση του ρατσισμού και του φασισμού. Έγινε μούσα για μερικούς από τους πιο διακεκριμένους συγγραφείς και καλλιτέχνες του 20ού αιώνα, συμπεριλαμβανομένων των Ezra Pound και Louis Aragon, Ernest Hemingway, James Joyce, Constantin Brancusi.

 Η Nancy Cunard φωτογραφημένη από τον Man Ray

Coco Chanel

Από απλή σχεδιάστρια καπέλων γίνεται ιέρεια του στυλ και απογειώνει τη γυναικεία κομψότητα. Η καμέλια και οι λατρεμένες της πέρλες αποτελούν σύμβολα της μόδας. Η Chanel δημιουργεί το γνωστό ταγιέρ αλλά και το «little black dress»: ένα απλό μικρό φόρεμα που το μήκος του φτάνει μέχρι το γόνατο με στρογγυλή λαιμόκοψη και μακριά μανίκια. Η αίσθηση ελευθερίας και η πρακτικότητα που αποπνέουν τα ρούχα της την κάνουν αγαπητή στις γυναίκες της δεκαετίας, αλλά την καθιερώνουν επίσης ως μια από τις σχεδιάστριες που σφράγισαν τον κόσμο της μόδας.

Getty Images / Hulton Archive

Η Marion Morehouse με φόρεμα Chanel με παγιέτες, από τον Edward Steichen, Vogue 1926

 

Coco Chanel, 1929 

Madeleine Vionnet

«Ο,τι κάνω δεν είναι μόδα. Εχει φτιαχτεί για να αντέξει στο χρόνο». Αυτά τα λόγια της Μαντλέν Βιονέ συμπυκνώνουν την πορεία μιας ολόκληρης ζωής. Της ζωής που έζησε η πρωτοπόρος Γαλλίδα σχεδιάστρια περνώντας από τον 19ο στον 20ό αιώνα και μέσα από τους δύο μεγάλους πολέμους της ανθρωπότητας.  Για τη Βιονέ, η αρχιτεκτονική ενός ρούχου ήταν το μείζον. «Είμαι μάλλον περισσότερο γλύπτρια παρά ζωγράφος», έλεγε, «είμαι πιο ευαίσθητη στη φόρμα παρά στο χρώμα».

Δεν ήξερε να σχεδιάζει, δεν ήθελε να σχεδιάσει. Ο,τι δημιουργούσε πάνω στο ιδιαίτερο ξύλινο μοντέλο της  ύψους 60 εκατοστών,  γινόταν στη συνέχεια ρούχο για να αποθεώσει την ομορφιά. Με μια απαράμιλλη, μοναδική τεχνική.

Madeleine Vionnet, Apic Hulton Archive

Madeleine Vionnet, 1923

Jean Patou

Στις αρχές της δεκαετίας του 1920 σχεδίασε ρούχα για την πρωταθλήτρια του τένις Suzanne Len Glen και έτσι υπήρξε πρωτοπόρος στο τομέα των μοντέρνων αθλητικών ρούχων. Τα άνετα φορέματα και ταγιέρ του έγιναν δεκτά από τις δραστήριες γυναίκες στη δεκαετία του 1920, οι οποίες ήταν γνωστές ως garçonnes. Συνεργάστηκε επίσης με τη γαλλική υφαντουργική εταιρεία Bianchini-Ferier και με άλλους για την παραγωγή νέων υφασμάτων για μαγιό και αθλητικά ρούχα.

Jean Patou

Φόρεμα του Jean Patou

Δημιουργία του Jean Patou, 1929

 

 Sonia Delaunay

Η Sonia Delaunay ήταν εβραιογαλλίδα καλλιτέχνις που, με τον σύζυγό της Robert Delaunay  χαρακτηρίζεται για τη ζωγραφική με έντονα χρώματα και γεωμετρικά σχήματα. Το έργο της εκτείνεται στο σχεδιασμό κλωστοϋφαντουργίας και στο χώρο του σχεδιασμού γενικά. Ήταν η πρώτη γυναίκα καλλιτέχνις για την οποία πραγματοποιήθηκε αναδρομική έκθεση στο Λούβρο (1964), και το 1975 ονομάστηκε αξιωματικός της Γαλλικής Λεγεώνας της Τιμής .

Florence Henri, Sonia Delaunay 1931

«Cubist» fashion. Vogue, 1925

 

Sonia Delaunay, 1920s

Μετά τη λατρεμένη Sonia Delaunay, έχω μείνει να απολαμβάνω κοιτάζοντας γι’ άλλη μια φορά την ζωγραφική της και δε θα μιλήσουμε άλλο για μόδα. Τις ανεπανάληπτες ντίβες του 1930 θα τις δούμε την επόμενη φορά που θα βρεθούμε μαζί. Ετοιμάζομαι ταυτόχρονα για τη βραδυνή μου έξοδο, ενδεδυμένη μέσα στο πνεύμα της εποχής ψάχνοντας να βρώ μια καλή θεατρική παράσταση. Εχετε κάποια ενδιαφέρουσα πρόταση;

Louise Brooks, 1920

Je vous embrasse très fort,

Bessy

*Μικρή σημείωση: Λόγω της παλαιότητας των φωτογραφιών, για όσες φωτοραφίες δεν μπορέσαμε να βρούμε τον φωτογράφο, ισχύει το…»photographer unknown».  Αν εσείς γνωρίζετε την πηγή θα χαρούμε πολύ αν μοιραστείτε τη γνώση σας μαζί μας!

Με ετικέτα , , , ,

2 thoughts on “1920: Flappers, Ντίβες και η λαμπερή εποχή του μεσοπολέμου

  1. Ο/Η ΜΑΡΙΑΝΝΑ λέει:

    Εκπληκτική δουλειά συγχαρητήρια..!Θα ήμουν πολύ ενθουσιασμένη αν βλέπαμε παρόμοια δουλειά σου και για τις επόμενες δεκαετίες μέχρι το ’80 κυρίως..Ήσουν αφορμή να ξεκινήσω με μεγάλο ενδιαφέρον ένα project πάνω στις δεκαετίες..!!Καλή συνέχεια!!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s